Waarom begrijpen zij ons niet?

Ik stem op Wilders omdat ik geen invloed heb op de klimaatverandering. Het is een van de verklaringen die ik gisteravond gehoord heb bij De Wereld Draait Door. We zijn hier thuis gestopt met dagelijks te kijken, te vaak dezelfde onderwerpen, dezelfde mensen en het werd te ergerlijk, al die politiek correcte meningen. Maar de dag dat de Amerikaanse verkiezingsuitslag bekend werd, hebben we weer gekeken, uit leedvermaak.

 

Nog maar een paar weken geleden ging er grote opluchting door de linkse kerk toen bekend werd dat Trump aanzienlijk daalde in de peilingen. Het was een walgelijk stinkende opluchting. Gisteravond zat de tafel weer vol met deskundigen die het ongenoegen begrepen en vonden dat daarnaar geluisterd moet worden. Ze zaten er bij als geslagen honden. De dame van de economische variabelen legde uit dat ik niet met mijn hoofd stem, maar met mijn onderbuik. Het probleem is dat ze het allemaal juist niet begrijpen. Als ze het wel zouden begrijpen, of zelfs maar zouden willen begrijpen, dan hadden we Wilders helemaal niet nodig. Ze moeten allemaal weg, we hebben niets aan mensen die het niet willen zien, ze moeten allemaal vervangen worden door wat zij noemen populisten.

Een paar weken geleden werd Geert Mak geïnterviewd in College Tour. Dit gesprek illustreerde prachtig hoe er in politiek-correcte kringen gedacht wordt. Geert Mak vertelde dat veel mensen zien dat hun kinderen het slechter zullen hebben dan zijzelf en hij sprak over kansarmen. En dan denk ik: ja, je bent er bijna, zet nou dat laatste stapje naar buitenlanders! Maar dat zei hij niet. Het gaat niet om de welvaart, Geert, misschien is dat een bijkomend argument, maar de hoofdzaak is de overlast die buitenlanders veroorzaken. Verder zag hij de stemmen op Trump en Wilders als ventielen van ongenoegen. En weer zette hij het laatste stapje net niet! Hij constateert wel dat er ongenoegen heerst, maar trekt daaruit niet de conclusie dat het beleid anders moet. Datzelfde zag ik ook in de documentaire ‘Michael Moore in Trumpland’. Michael Moore “begrijpt” dat de Trump-aanhangers op Trump stemmen als uiting van ongenoegen en hij zegt hun: OK, we hebben het begrepen, met de impliciete boodschap: nu kunnen we gewoon op Hillary Clinton stemmen. Dat kan dus niet. Het gaat er niet om een middelvinger naar het establisment te maken, het gaat niet om het UITEN van ongenoegen, het gaat er om dat Trump- of Wilders-aanhangers andere opvattingen over het beleid hebben. En dat de zittende politici ongeschikt zijn gebleken om daaraan uitvoer te geven.
Geert Mak is een journalist die later historicus is geworden. Dat roept de vraag op wat historici eigenlijk van de geschiedenis begrijpen. Als een historicus al niet eens in staat is om de tijd waarin hij zelf leeft, te begrijpen, hoeveel zijn zijn analyses van het verleden dan waard? Een historicus die afgeeft op Wilders, kan geen goed historicus zijn.

In de jaren ’80 volgde ik de colleges cultuurpsychologie van Louk Hagendoorn. In deze collegereeks kwamen onder anderen de houding tegenover buitenlanders en de theorieën over vooroordelen aan bod. Ook werd de conclusie gepresenteerd dat de Centrumpartij van Janmaat racistisch was. Een typisch voorbeeld van onbegrip tussen culturen was het volgende. Een Turks gezin komt in een wijk wonen en biedt de Nederlandse buren als kennismaking een portie vis aan. De Nederlanders nemen dat niet aan, want ze houden niet van vis, ze vinden de vis vies en ze willen helemaal geen vis van de buurman. En om nou het geschenk aan te nemen en het vervolgens weg te gooien zou wel erg schijnheilig zijn, dan kun je beter eerlijk zeggen dat je het niet lekker vindt. De Turk is beledigd omdat zijn geschenk – zijn gebaar van goede wil – geweigerd wordt. Hij verklaart later: ze hoeven het ook niet op te eten, als ze het niet lusten, kunnen ze het toch gewoon in de vuilnisbak gooien?
Dit is een interessant geval van een botsing tussen waarden uit verschillende culturen. Maar net zoals ik hierboven over Mak en Moore schreef, geldt ook hier: daar gaat het niet om. Geen woord in die colleges over reële overlast, geen woord over verpaupering van de buurt, geen woord over de toename van criminaliteit (die er toen ook al was). Alleen maar woorden over vooroordelen. Het is beschamend en een academicus onwaardig. Wetenschap dient de waarheid te achterhalen.

Twee van de kwaliteiten van academici zijn dat ze grotere verbanden kunnen leggen en kunnen abstraheren. Het moet natuurlijk wel zo zijn dat die abstracties hun fundament hebben in de realiteit, anders zijn het luchtkastelen. Een tijd geleden werd er in Het Filosofisch Kwintet gediscussieerd over de vraag waarom het debat tegenwoordig zo verhard was. De discussie was illustratief voor het verschijnsel dat de elite zichzelf losgemaakt heeft van de realiteit. Allerlei theorieën en verklaringen passeerden de revue, maar niemand kwam op de voor de hand liggende gedachte dat het debat zo hard is omdat de belangen zo groot zijn. Het debat en de toon van het debat worden aangezien voor de realiteit en daarover worden allerlei theorieën bedacht, maar die zijn ongefundeerd. Ze staan los van de waarneming, als de stemmen die een psychose-patiënt hoort. Als je het debat niet beschouwt als iets dat op zichzelf staat, maar als een uiting van de realiteit, dan hoef je een verklaring eigenlijk al niet meer te zoeken. Een dispuut over één ton is nu eenmaal feller dan een dispuut over één euro. Zo simpel is het. Maar praten over de realiteit vinden ze kennelijk moeilijk, ze praten liever in abstracties, ze zitten vast in een collectieve psychose.
Maar … langzaam maar zeker zal de politiek zich van hen ontdoen. Op de dag na de tweede-kamerverkiezingen gaan we weer naar De Wereld Draait Door kijken. Uit leedvermaak.

Advertenties

3 thoughts on “Waarom begrijpen zij ons niet?

  1. Pingback: Zij die het niet begrijpen | Jan's Filosofie

  2. Pingback: Wat doen de media raar | Jan's Filosofie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s